Piątego lutego, w święto Runeberga, jak zawsze przyznano nagrodę imienia bohatera tego dnia. W tym roku jedno z najważniejszych fińskich wyróżnień na rynku literackim otrzymał szwedzkojęzyczny poeta, pisarz, eseista i tłumacz Peter Mickwitz za zbiór poezji Misslyckad i en uggla. Według słów samego autora tomik jest próbą uchwycenia tego, w jaki sposób zmienia się język i świat osoby cierpiącej na depresję. Książka nie została jeszcze przetłumaczona na język fiński i Mickwitz zdradza, że już sam tytuł jest właściwie nieprzetłumaczalny. Przy takim poziomie gry językiem potencjalnej tłumaczce lub tłumaczowi na pewno nie będzie łatwo… Jest jednak i dobra wiadomość dla ciekawych pióra Petera Mickwitza: w 2020 roku w przekładzie Justyny Czechowskiej i nakładem wydawnictwa Lokator ukazała się książka tego autora pod tytułem Tajemnice uczuć. Historia naturalna.
A skoro już o nagrodach mowa, warto przypomnieć, jakie pozycje otrzymały w zeszłym roku literacką Finlandię, do której nominacje prezentowaliśmy już w miniserii artykułów na stronie. Kto więc ostatecznie najbardziej poruszył serca jury?
W kategorii literatura piękna Finlandię z rąk tancerza i choreografa Jormy Uotinena otrzymała Sirpa Kähkönen za 36 uurnaa – Väärässä olemisen historia (36 urn – Historia bycia w błędzie). Uotinen wyjaśnił, że zachwyciły go ładunek emocjonalny powieści, precyzyjny język, spostrzegawczość i wyrozumiałość pisarki, jej zdolność do patrzenia na świat i drugiego człowieka bez goryczy. 36 uurnaa to, jak napisało jury w uzasadnieniu nominacji, książka opisująca wydarzenia jednej nocy, a zarazem całego wieku. Most przerzucony nad dzielącą różne pokolenia przepaścią.
Nagrodę Finlandia w kategorii literatura dziecięca przyznano Magdalenie Hai za horror dla młodzieży Sarvijumala (Rogaty bóg). Dzieło Hai określono jako „prawdziwą powieść młodzieżową”, która mimo niewielkiej objętości rozprawia się z ważnymi tematami, zaskakuje zwrotami akcji i zawiera kilka poziomów narracji. Również tym razem wyróżniona została książka, która wzbudziła w przyznającym Finlandię silne uczucia. Muzyk Herra Ylppö jako koronny argument na poparcie swojej decyzji powiedział krótko: „jest wciągająca”.
Z dzieł literatury naukowej i popularnonaukowej najwyższe wyróżnienie przypadło Anttiemu Järviemu za Minne katosi Antti Järvi? (Gdzie zniknął Antti Järvi?). Choć na pierwszy rzut oka nie jest to oczywiste, Antti-autor i Antti z tytułu to dwie różne osoby. Ten pierwszy wyrusza na poszukiwanie tropów drugiego, zapomnianego przez historię, również tę rodzinną. Lindę Liukas, autorkę literatury dziecięcej, w pracy Järviego zachwyciła świeża perspektywa na dobrze znany rozdział fińskich dziejów.
Właśnie rozniosła się wiadomość, że Sebastian Musielak zaczyna pracę nad przekładem jednej z powieści nominowanych do nagrody Finlandia, Elolliset Iidy Turpeinen, którą opublikuje Wydawnictwo Poznańskie.
Autorka tekstu: Karolina Wojciechowska
Kolektyw Tłumaczy Literatury Fińskiej KIRJA
KIRJA 