W roku 2022 nagrodę Finlandia w kategorii literatura naukowa i popularnonaukowa zdobyła książka Ville-Juhaniego Sutinena „Vaivan arvoista. Esseitä poikkeuskirjallisuudesta” („Warte zachodu. Eseje o wyjątkowej literaturze”). W tym roku wśród nominowanych tytułów znajdziemy biografie, książkę o naturze czy też więziennictwie.
Heini Junkkaala
„Pirkko Saisio – Sopimaton” („Pirkko Saisio – niepoprawna”)
wydawnictwo WSOY
Autorka używając głosu drugiej osoby liczby pojedynczej (ty) nieszablonowo opowiada historię Pirkko Saisio – pisarki, aktorki i reżyserki. Nietypowa narracja zdecydowanie wyróżnia tę pozycję wśród biografii, umożliwia czytelnikowi być tu i teraz, a jednocześnie obiektywnie oceniać opisywane wydarzenia. Junkkaala opisuje nie tylko życie Saisio, ale także Helsinki, teatr, sztukę czy też pisarstwo.
Antti Järvi
„Minne katosi Antti Järvi?” („Gdzie zniknął Antti Järvi?”)
wydawnictwo Gummerus
Järvi wyrusza w poszukiwaniu informacji na temat zaginionego w trakcie wojny zimowej krewniaka. Tekst, który zdaje się być prywatnymi zapiskami opowiada nie tylko historię jednostki, lecz także zmusza do zastanowienia się nad fińską historią i polityką, terenami przygranicznymi i wpływem wyborów jednostki na ich los.
Ritva Kovalainen & Sanni Seppo
„Pohjoistuulen metsä” („Las północnego wiatru”)
wydawnictwo Hiilinielu tuotanto ja Miellotar
„Pohjoistuulen metsä” autorstwa Ritvy Kolvainen oraz Sanni Seppo to nie tylko tekst, lecz przede wszystkim album przedstawiający surowe piękno fińskiego lasu. Za pomocą zdjęć i tekstu opowiadają o bogactwie ekosystemów występujących w lasach na północy Finlandii, dokładnie opisują też występujące gatunki fauny i flory. Jest to wyśmienite połączenie albumu oraz książki naukowej.
Tuomas Kyrö
„Aleksi Suomesta” („Aleksi z Finlandii”)
wydawnictwo WSOY
Autor przedstawia wojnę na Ukrainie oczami obcokrajowca – Fina. żołnierz postanawia dołączyć do oddziału Foreign Legion i walczyć o wolność. Kyrö opowiada całą historię Aleksiego – nie tylko jego walki za obcy dla niego kraj, tworząc jednocześnie obraz jednostki, lecz także innej perspektywy na wojnę.
Ville Mäkipelto & Paavo Huotari
„Sensuroitu – Raamatun muutosten vaiettu historia” („Ocenzurowana – przemilczana historia zmian w Biblii”)
wydawnictwo Otava
Czy każde słowo zapisane w Biblii zostało rzeczywiście napisane dwa tysiące lat temu? Mäkipelto i Huotari przypominają światu, że tekst Biblii przez setki lat przechodził z rąk do rąk i mógł być świadomie, bądź też nie, zmieniany, otrzymując przy tym całkowicie inne znaczenie. Autorzy opisują barwną historię rękopisów Biblii napisaną z naukowego punktu widzenia, przedstawiając przy tym nowe spojrzenie na temat.
Sonja Saarikoski
„Naisvangit – Rikollisuuden kehä maailman onnellisimmassa maassa” („Więźniarki – przestępczy świat w najszczęśliwszym kraju na świecie”)
wydawnictwo Siltala
Finlandia wielokrotnie została uznana za najszczęśliwszy kraj na świecie. Dlaczego więc przestępstwa, przemoc i narkotyki zniszczyły życia tych kobiet? Saarikoski opowiada historię kilkunastu kobiet odsiadujących wyroki w więzieniu w Hämeenlinnie, przywołując niewygodny temat, jakim są przestępstwa będące niemalże codziennością w społeczeństwie.
Autorka tekstu: Agata Szalast
Kolektyw Tłumaczy Literatury Fińskiej KIRJA
KIRJA 